Samenvatting van de voordracht door Xander Tielens: "Ecologie van de Melkweg"
ECOLOGIE VAN DE MELKWEG
Prof. Dr. Xander Tielens
Sterrewacht Leiden
Sterren worden gevormd uit interstellair gas en stof en leven enkele miljoenen
tot miljarden jaren terwijl ze energie creëren hun inwendige door middel
van nucleosynthese. Daarna doven ze ofwel met een klap ofwel in een laatste
zucht. Gedurende hun leven is er een sterke wisselwerking tussen de sterren en
hun omgeving. Sterlicht verhit gas en stof en ioniseërt en dissocieërt
moleculen in de omgeving. Sterrenwinden en explosies schudden hun omgeving op
en verrijken die met gas en stof waaruit weer nieuwe sterren en planeetstelsels
kunnen ontstaan. Deze ritmische wisselwerking tussen sterren en hun omgeving is
een van de belangrijkste drijfkrachten achter de evolutie van melkwegstelsels.
Gedurende de laatste decennia hebben we veel geleerd over deze interactie
dankzij geavanceerde satellieten. In deze lezing zal de interactie tussen
sterren en hun omgeving belicht worden. De nadruk zal hierbij liggen op de
microfysische processen die de macroscopische structuur van melkwegstelsels en
hun evolutie bepalen.
Hieronder vind je enkele indrukken van de lezing door Prof. Xander Tielens. Klik op de afbeeldingen voor een grotere versie.
Het publiek voor de start van de lezing. Het auditorium was weer goed gevuld.
Xander Tielens begint aan zijn voordracht. Hij verklaarde de kosmische materie-cyclus, hoe de materie die stervende sterren verliezen, gerecycleerd wordt in nieuwe generaties sterren. Een ander
belangrijk onderwerp was interstellair stof, en hoe de microscopische eigenschappen van dat stof de structuur van het heelal op macroscopische schaal beïnvloeden. De oudste materie die we in het
zonnestelsel kunnen vinden zijn minuscule stofkorrels die gevangen zitten in meteorieten. Deze stofkorrels zijn ouder dan de zon en de aarde!
Xander Tielens tijdens zijn lezing. Zijn lezingen zijn altijd zeer levendig, zoals duidelijk te zien is op deze foto's.
Het licht van de flits van een camera weerkaatst op de muren en het plafond van de zaal, net zoals het licht van de "flits" van de ster V838 Monocerotis weerkaatst op de stofschillen die de ster eerder
heeft uitgestoten.
Er waren veel vragen over de "Ecologie van het Melkwegstelsel" aan het einde van Xanders lezing, een duidelijk teken dat het publiek de spreker goed kon volgen en zeer geïnteresseerd was in het
onderwerp. Ik denk dat we allemaal heel erg van de voordracht hebben genoten!
Foto's door Stefan Uttenthaler
|
